****دنیای اطراف ما****

((کانی های مغناطیسی))

خواص مغناطیسی کانیها:

بروز خصلت مغناطیسی در عناصر و ترکیبات مختلف و کانیها ارتباط تنگاتنگی با آرایش الکترونی عنصر و یا عناصر موجود در ساختار آن ترکیب دارد. در این حالت ترکیباتی که واجد عناصر واسطه جدول تناوبی باشند، می‌توانند خاصیت مغناطیسی را با شدت وصف متفاوتی بروز دهند. در این دسته از عناصر اوربیتال 3d در حال پر شدن است. این اوربیتال دارای 5 اوربیتال فرعی است که هر کدام با دو الکترون پر می‌شوند.

وجود الکترونهای جفت نشده و تعداد اوربیتالهای فرعی نیمه پر ، شدت بروز خاصیت مغناطیسی و حساسیت مغناطیسی عناصر و ترکیبات را تعیین می‌کنند. بطور کلی خاصیت مغناطیسی عبارت است از قدرت جذب عناصر ، کانیها و سنگها توسط میدانهای مغناطیسی. به عنوان مثال عناصری مانند آهن و نیکل  بخوبی جذب میدانهای مغناطیسی می‌گردند.

حساسیت مغناطیسی کانیها:

از نقطه نظر حساسیت مغناطیسی کانیها و عناصر به سه دسته زیر تقسیم می‌شوند:

  • مواد فرومغناطیس: این موادی دارای خاصیت مغناطیسی دائم می‌باشند.

  • مواد پارامغناطیس: این مواد تحت تاثیر میدانهای مغناطیسی دارای خاصیت مغناطیسی شده و با از بین رفتن میدان مغناطیسی ، خاصیت مغناطیسی نیز در این مواد از بین می‌رود.

  • مواد دیامغناطیس: این مواد که دارای حساسیت مغناطیسی صفر و یا منفی هستند به هیچ وجه خاصیت مغناطیسی در آنها بوجود نمی‌آید.


انواع خصوصیات مغناطیسی سنگها:

بطور کلی خصوصیات مغناطیسی سنگها و کانیها عبارتند از:

  • خصوصیات مغناطیسی هنگام سرد شدن و انجماد ماگما: که در طی آن اکثر کانیهای حاصل از انجماد ماگما در درجه حرارتی پایینتر از نقطه کوری 500 درجه سانتیگراد در امتداد حوزه مغناطیسی زمین قرار می‌گیرند. مهمترین کانیهایی که دارای این خاصیت می‌باشند عبارتند از مگنتیت ، هماتیت و ایلنیت.

  • خصوصیات مغناطیسی طبیعی و اولیه: که در هنگام تشکیل سنگهای مختلف بوجود می‌آید و بیشتر از کانیهای مغناطیسی اکسیدی و سولفیدی تشکیل شده است.

  • مغناطیس باقیمانده در سنگهای رسوبی: که در آن کانیهای مغناطیسی در جهت حوزه مغناطیسی دیگری غیر از حوزه مغناطیسی اولیه قرار می‌گیرند. این نوع خاصیت صد بار ضعیفتر از خاصیتهای مواد قبلی می‌باشد.

  • خصوصیات مغناطیسی در محیطهای دگرگونی: خصوصیات مغناطیسی در محیطهای دگرگونی و در اثر دگرسانی گرمایی در درجه حرارتی ، پایینتر از نقطه کوری بوجود می‌آید.

حساسیت مغناطیسی در رابطه با جدایش کانیهای مختلف:

یکی از مهمترین موارد کاربردی حساسیت مغناطیسی کانیهای مختلف می‌باشد. در این روش از دستگاههای مخصوص مغناطیسی استفاده می‌گردد. اساس کار روش جدایش بر مبنای حساسیت مغناطیسی کانیهای مختلف در یک حوزه مغناطیس مشابه می‌باشد. در نتیجه کانیهایی که خاصیت مغناطیسی بیشتری دارند، با شدت جریان کمتری (بر حسب آمپر) جدا می‌گردند.

کاربردهای کانیهای مغناطیسی :

یکی از مهمترین خصوصیات مغناطیسی کانیها در تعیین جهت حوزه‌های مغناطیبسی تشکیل سنگهای می‌باشد. از طرف دیگر میزان درصد کانیهایی مانند مگنتیت در سنگهای ماگمایی مبین شرایط اکسیدان محیط تفریق و انجماد می‌باشد. جهت خود واژگونی مغناطیسی شرایط فیزیکی و شیمیایی خاصی لازم است، از جمله وجود کانیهای با درجه کوریهای مختلف در محیط ماگمایی با فروانی قابل توجه از ترکیباتی مختلف تیتان و آهن (تیتانو مگنتیت) و مگنتیت و کانیهای دیگر.
+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و سوم بهمن 1390ساعت 16:38  توسط **حیدری**   |